اشتغال، صنعت، تجارت

شاخص های تولیدی و اقتصادی

اين استان به لحاظ شرايط طبيعي خاص داراي منابع غني آب و خاك مي‌باشد بطوريكه 66% توليد ناخالص استان را بخش كشاورزي تشكيل داده و 40% جمعيت شاغل نيز در اين بخش فعاليت مي‌كنند.
استان از نظر ميزان توليد سيب درختي، علوفه، تعداد واحد دامي، سطح اراضي زراعي و توليد انگور نسبت به ساير استانهاي كشور بترتيب در رتبه‌هاي اول، دوم، سوم، پنجم و هفتم قرار دارد.

همچنين 6% آبهاي جاري كشور در اين استان قرار دارد.

نيز يك ششم كندوهاي زنبور عسل و 5/8% واحد دامي كشور در اين استان مستقر مي‌باشد و استان به استثناي تخم مرغ در زمينه بقيه توليدات دامي با مازاد مصرف مواجه مي‌باشد.

وجود چشمه‌ها، قنوات، رودخانه‌ها و درياچه‌هاي پشت سدها پتانسيل‌هاي بسيار غني براي پرورش آبزيان گرمابي و سردآبي و تكثير بچه‌ماهي در استان فراهم آورده است.

در ارتباط با مراتع، اين استان با دارا بودن 2/8 % از مراتع خوب كشور در رتبه چهارم قرار دارد. در عين حال كمبود مناطق جنگلي موجب شده است كه استان از اين حيث در رتبه 17 قرار گيرد.

در بخش صنعت، استان جايگاه مطلوب ندارد بطوريكه از نظر كارگاههاي صنعتي 2% كارگاههاي كشور را در اختيار دارد و داراي رتبه چهاردهم است و از نظر شاغلين بخش صنعت نيز در رتبه شانزدهم قرار دارد. در ارتباط با بخش معدن نيز عليرغم وجود معادن نسبتاً غني (2/5% معادن فعال كشور)، ارزش توليدات معدني استان 6/1% كل كشور است (رتبه پانزدهم)، از نظر بازرگاني خارجي نيز استان داراي مزيت‌هاي نسبي فراواني است چرا كه داراي مبادي متعدد ورود و خروج كالا در سطح بين‌المللي است (تعداد 5 گمرك فعال از جمله بازرگان، سرو، پيرانشهر، اروميه) و 7 بازار مشترك مرزي (يك سوم بازارچه‌هاي كشور) و تنها راه ارتباط كشور از طريق زمين و راه‌آهن با اروپا را تأمين مي‌كند و از نظر دسترسي به بازارهاي كشورهاي تازه استقلال يافته شوروي سابق در آسياي ميانه و قفقاز موقعيت منحصر بفردي را داراست.

در زمينه بازرگاني داخلي (صنوف) تعداد واحد صنفي (توليدي، توزيعي، خدماتي، خدمات فني) در سال 80 حدود 72414 واحد است كه 65% آنها داراي پروانه كسب مي‌باشند.

صنايع روستايي:

ـ تعداد پروانه تأسيس صادره تا سال 80 بالغ بر 429 فقره با سرمايه‌گذاري 179 ميليارد ريال و اشتغال 5418 نفر.
ـ تعداد پروانه بهره‌برداري صادره تا سال 80 بالغ بر 201 فقره با سرمايه‌گذاري 58 ميليارد ريال و اشتغال 2900 نفر.

صنايع دستي:

ـ تعداد كارگاه صنايع دستي (صنايع چوب، ريزه كاري، منبت كاري، معرق كاري، فرش دستي) بالغ بر 25128 واحد با ارزش توليدات 63 ميليارد ريال در سال و اشتغال 53270 نفر.

تعاونيها:

ـ تعداد تعاونيهاي تحت پوشش ادارة كل تعاون (توليدي ـ توزيعي ـ خدماتي) بالغ بر 1552 واحد با سرمايه 1856 ميليارد ريال و تعداد عضو تحت پوشش آنها حدود 394087 نفر مي‌باشد.

بودجه و درآمدهاي عمومي:

در بخش مربوط به شاخصهاي بودجه جاري و عمراني نيز در طول سالهاي 73 تا 80 جايگاه استان در حدفاصل رتبه‌هاي 9 تا 11 در نوسان بوده است. در سال 80 آذربايجان غربي با داشتن 8/3% كل اعتبارات كشور (جاري و عمراني) رتبه 10 كشوري را به خود اختصاص داده است.

در بخش درآمدهاي عمومي استان در سال 80 داراي رتبه 12 كشوري است در حاليكه در ارتباط با درآمدهاي حاصل از حق بيمه و درآمدهاي متفرقه داراي رتبه دوم كشوري است.